Epilepsi Nedir?
Epilepsi, beynin elektriksel aktivitesindeki anormal değişiklikler sonucu ortaya çıkan, tekrarlayan nöbetlerle karakterize kronik bir nörolojik hastalıktır. Dünya genelinde 65 milyondan fazla kişiyi etkileyen bu hastalık, doğru tedavi yaklaşımıyla hastaların %70’inde nöbetler tamamen kontrol altına alınabilmektedir. Epilepsi her yaşta görülebilir ancak çocukluk çağı ve ileri yaşlarda daha sık karşılaşılır.
Klinik Belirtiler ve Semptomlar
Genel Tonik-Klonik Nöbetler (Büyük Mal)
- Ani bilinç kaybı
- Tüm vücutta kasılma ve sarsılma
- Dil ısırma
- İdrar kaçırma
- Nöbet sonrası kafa karışıklığı
Fokal (Odak Kaynaklı) Nöbetler
- Tek uzuvda kasılma veya uyuşma
- Garip tatlar veya kokular
- Otomatik hareketler (dudak şapırdatma, çiğneme)
- Konuşma bozukluğu
- Bilinç değişiklikleri
Absans Nöbetleri (Küçük Mal)
- Kısa süreli bilinç kayıpları (5-30 saniye)
- Boş bakışlar
- Göz kırpma veya küçük hareketler
- Özellikle çocuklarda görülür
Myoklonik Nöbetler
- Ani, kısa kas sıçramaları
- Genellikle uyanma anında
- Kollar ve bacaklarda görülür
Tanı Yöntemleri
Elektroensefalografi (EEG)
- Beyin dalgalarının ölçümü
- 24 saatlik ambulatuvar EEG
- Video-EEG monitorizasyonu
- Uyku EEG’si
Görüntüleme Yöntemleri
- Manyetik Rezonans (MR): Beyin yapısının detaylı incelenmesi
- PET Tarama: Beyin metabolizmasının değerlendirilmesi
- SPECT: Beyin kan akımının incelenmesi
Laboratuvar Testleri
- Kan şekeri ve elektrolit düzeyleri
- Karaciğer ve böbrek fonksiyon testleri
- Genetik analizler
- Toksik madde taraması
Nöropsikolojik Değerlendirme
- Bellek ve dikkat testleri
- Dil fonksiyon değerlendirmesi
- Cerrahi öncesi kognitif haritalama
Tedavi Süreci
1. Aşama: İlk Değerlendirme (1-2 hafta)
- Detaylı anamnez ve fizik muayene
- EEG çekimi
- Beyin MR görüntüleme
- Laboratuvar testleri
2. Aşama: Tanı Kesinleştirme (2-4 hafta)
- Epilepsi tipinin belirlenmesi
- Nöbet odağının lokalizasyonu
- Eşlik eden hastalıkların değerlendirilmesi
- İlaç seçimi ve dozajının planlanması
3. Aşama: Tedavi Başlatma (1. ay)
- Seçilen ilacın düşük dozda başlatılması
- Hasta ve aile eğitimi
- Yan etki takibi
- Nöbet günlüğü tutma eğitimi
4. Aşama: Doz Ayarlaması (2-3. ay)
- İlaç seviyelerinin kontrolü
- Doz artırımları
- Yan etki değerlendirmesi
- Nöbet sıklığının takibi
5. Aşama: Uzun Dönem Takip (sürekli)
- 3-6 aylık kontroller
- İlaç seviye ölçümleri
- Yaşam kalitesi değerlendirmesi
- Gerekirse tedavi değişiklikleri
Yaşam Kalitesi İyileştirmeleri
Sosyal Yaşam
- İş ve okul performansında artış
- Sosyal aktivitelere katılımda iyileşme
- Özgüven ve bağımsızlık artışı
- Aile içi ilişkilerde iyileşme
Fiziksel Sağlık
- Yaralanma riskinde azalma
- Uyku kalitesinde iyileşme
- Genel fiziksel kondisyonda artış
- İlaç yan etkilerinde azalma
Psikolojik İyileşme
- Depresyon ve anksiyete azalması
- Gelecek kaygısında azalma
- Yaşam memnuniyetinde artış
- Stresle baş etme becerilerinde gelişme
Ekonomik Fayda
- Hastane başvurularında azalma
- İş kaybı riskinde düşüş
- Acil servis ziyaretlerinde azalma
- Uzun dönem bakım maliyetlerinde tasarruf
